Sự phân hóa kinh tế giữa đại dịch COVID-19

Virus Corona đã giáng một đòn mạnh vào nền kinh tế thế giới, khiến người lao động phải nghỉ việc và phá sản các doanh nghiệp trên toàn cầu.

Nhưng vài tháng sau cuộc khủng hoảng, sự phân chia rõ ràng giữa những người sống sót và những người chịu tổn thất đang xuất hiện. Các quốc gia, công nhân và ngành công nghiệp phụ thuộc vào sản xuất đồ – từ máy tính đến đồ nội thất cho đến đồ chơi – đang dần phát triển hoặc thậm chí phát triển mạnh trong bối cảnh kinh tế khủng hoảng.

Trong khi đó, những người cung cấp loại dịch vụ trực tiếp mà mọi người né tránh vì lo sợ lây nhiễm – như du lịch, nhà hàng, xem phim và chăm sóc trẻ em – đang gặp khó khăn. Các dịch vụ không yêu cầu sự gần gũi về mặt vật lý – chẳng hạn như nhiều dịch vụ tài chính, phần mềm và viễn thông – ít bị ảnh hưởng nặng nề hơn, cũng như xây dựng và trồng trọt.

Sự phân chia giữa sản xuất và dịch vụ này có nghĩa là ảnh hưởng do COVID-19 đã gây tổn hại nặng nề đối với lao động nữ và lao động nhập cư và các nền kinh tế có nhiều khu vực phi chính thức lớn hoặc tiếp xúc nhiều với du lịch, giải trí và đi lại.

Theo dự báo tăng trưởng của Quỹ Tiền tệ Quốc tế, các nền kinh tế thế giới đang phân hóa mạnh trong năm nay hơn bao giờ hết. Phần lớn sự khác biệt dường như đến từ cơ cấu kinh tế của các quốc gia đã rơi vào khủng hoảng, hơn là việc xử lý virus của họ.

Các nền kinh tế thiên về sản xuất và xuất khẩu nhiều ở châu Á đã hoạt động tốt, trong khi những nền kinh tế có ngành du lịch lớn lại bị ảnh hưởng, ngay cả khi đại dịch đã được kiểm soát.

Ví dụ, Thái Lan chỉ báo cáo một số ít các trường hợp mắc trong nước trong ba tháng qua, nhưng quốc gia này chủ yếu dựa vào du lịch và đã bị thiệt hại. Mặt khác, Đài Loan là nước xuất khẩu lớn các linh kiện máy tính và máy móc điện.

Có và Không có

Các nhà máy phần lớn đã phục hồi sau các đợt đóng cửa toàn quốc mà một số quốc gia áp đặt vào mùa xuân, trong khi thương mại với Trung Quốc – nơi sản xuất đầu vào chính cho nhiều nhà sản xuất – đã phục hồi.

Nhưng các dịch vụ trực tiếp vẫn trong tình trạng ế ẩm. Ví dụ, ở Anh, sản xuất công nghiệp trong tháng 8 chỉ thấp hơn 6% so với tháng 2, nhưng sản lượng dịch vụ lại giảm 9,6%.

Công việc của phụ nữ

Ngược lại với những gì đã xảy ra sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, phụ nữ đã phải chịu nhiều mất việc hơn lần này, một phần vì họ tham gia nhiều vào các công việc dịch vụ trực tiếp. Đối với các nhà kinh tế học, đây là một trong những thay đổi lớn của cuộc suy thoái hiện nay, với việc nam giới bị mất việc làm nhiều hơn nữ giới trong mỗi đợt suy thoái được ghi nhận ở Mỹ kể từ năm 1970.

Sự sụt giảm việc làm trong quý 2 so với cùng kỳ năm trước đó lớn hơn đối với phụ nữ ở hầu hết các quốc gia được Tổ chức Lao động Quốc tế khảo sát.
Người nhập cư phải về nước

Những người nhập cư đặc biệt bị ảnh hưởng nặng nề bởi việc đóng cửa các nhà hàng, quán bar và các cơ sở kinh doanh khác liên quan đến tiếp xúc trực tiếp. Người nhập cư chiếm tỷ trọng việc làm lớn hơn trong các ngành dịch vụ ăn uống và lưu trú so với lực lượng lao động nói chung, đặc biệt là ở châu Âu. Không có những công việc đó, nhiều người buộc phải trở về nước của họ.

Việc làm trong khu vực phi chính thức

Ở nhiều nơi trên thế giới, nhưng đặc biệt là các nước nghèo nhất, phần lớn lực lượng lao động kiếm sống bên ngoài việc làm chính thức. Theo Tổ chức Lao động Quốc tế, hơn hai tỷ người làm việc trong khu vực kinh tế phi chính thức trên toàn cầu, bao gồm hơn 80% lao động ở các nước đông dân như Ấn Độ, Indonesia và Nigeria.

Các công việc trong khu vực phi chính thức thường thuộc lĩnh vực dịch vụ, từ dọn dẹp nhà cửa đến rửa bát trong nhà hàng. Nhiều người trong số những công việc này đã trở thành nạn nhân của sự suy thoái.

Linh Lan

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *